SBI ATM Charges 2026 – भारतीय बँकिंग क्षेत्रातील सर्वात मोठी बँक असलेल्या स्टेट बँक ऑफ इंडियाने (SBI) आपल्या कोट्यवधी ग्राहकांसाठी एक महत्त्वाची पण खिशाला कात्री लावणारी घोषणा केली आहे. २०२६ च्या सुरुवातीलाच बँकेने एटीएम व्यवहारांवरील शुल्कात (ATM Withdrawal Charges) वाढ करण्याचा निर्णय घेतला आहे. तंत्रज्ञानाचा विस्तार होत असताना आणि बँकिंग ऑपरेशन्सचा खर्च वाढत असताना, एसबीआयने आपल्या सेवा शुल्कात सुधारणा केली आहे. महाराष्ट्रातील लाखो खातेदारांपासून ते देशभरातील ग्रामीण भागापर्यंत या निर्णयाचा थेट परिणाम होणार आहे.
या लेखात आपण एसबीआय एटीएम शुल्क २०२६ मधील बदल, मोफत व्यवहारांची मर्यादा आणि या वाढीव खर्चापासून स्वतःचा बचाव कसा करायचा, याची सविस्तर माहिती घेणार आहोत.
SBI एटीएम शुल्कात वाढ का करण्यात आली?
बँकिंग तज्ज्ञांच्या मते, एटीएम नेटवर्क चालवण्यासाठी आणि त्याची देखभाल करण्यासाठी बँकांना मोठा खर्च करावा लागतो. यामध्ये सुरक्षा रक्षक, वीज बिल, कॅश रिफिलिंग चार्जेस आणि सॉफ्टवेअर अपग्रेडेशन यांचा समावेश असतो. ‘इंटरचेंज फी’ (Interchange Fee) म्हणजेच जेव्हा एखादा ग्राहक आपल्या बँकेचे कार्ड दुसऱ्या बँकेच्या एटीएममध्ये वापरतो, तेव्हा मूळ बँकेला दुसऱ्या बँकेला ठराविक शुल्क द्यावे लागते. हे शुल्क आरबीआयने (RBI) वाढवल्यामुळे एसबीआयने ही दरवाढ ग्राहकांवर लागू केली आहे.
SBI नवीन एटीएम शुल्क २०२६: काय बदलले आहे?
एसबीआयने १७ जानेवारी २०२६ पासून नवीन दर लागू केले आहेत. मुख्य बदल खालीलप्रमाणे आहेत:
रोख रक्कम काढण्याचे शुल्क (Financial Transactions)
आतापर्यंत ग्राहकांना त्यांच्या मोफत मर्यादेनंतर (Free Limit) इतर बँकेच्या एटीएममधून पैसे काढण्यासाठी ₹२१ अधिक जीएसटी द्यावा लागत असे.
- नवा नियम: आता हा दर वाढवून ₹२३ + GST करण्यात आला आहे.
- परिणाम: जर तुम्ही महिन्याला ५ पेक्षा जास्त वेळा दुसऱ्या बँकेचे एटीएम वापरले, तर प्रत्येक व्यवहारासाठी तुम्हाला साधारण ₹२७ पेक्षा जास्त रक्कम मोजावी लागेल.
गैर-आर्थिक व्यवहारांचे शुल्क (Non-Financial Transactions)
एटीएममध्ये फक्त पैसे काढण्यासाठीच नाही, तर बॅलन्स चेक करणे, मिनी स्टेटमेंट काढणे किंवा पिन बदलणे यासारख्या कामांसाठीही लोक एटीएमचा वापर करतात.
- नवा नियम: मोफत मर्यादा संपल्यानंतर अशा प्रत्येक व्यवहारासाठी आता ₹११ + GST आकारले जातील. पूर्वी हे शुल्क ₹८ ते ₹१० दरम्यान होते.
अपुऱ्या शिल्लक रकमेमुळे व्यवहार नाकारल्यास शुल्क
अनेकदा आपल्या खात्यात पैसे नसतात आणि आपण एटीएममधून पैसे काढण्याचा प्रयत्न करतो. अशा वेळी ‘Transaction Declined’ होतो.
- नियम: जर खात्यात अपुरी शिल्लक (Insufficient Balance) असल्यामुळे व्यवहार फेल झाला, तर ग्राहकांना ₹२० + GST दंड भरावा लागेल.
मोफत व्यवहारांची मर्यादा (Free Transaction Limits)
नव्या नियमावलीनुसार, ग्राहकांना अजूनही काही व्यवहार मोफत मिळतात. त्याचे वर्गीकरण खालीलप्रमाणे आहे:
| एटीएमचा प्रकार | मेट्रो शहरे (Mumbai, Delhi, etc.) | इतर शहरे/ग्रामीण भाग |
| SBI चे स्वतःचे एटीएम | ५ व्यवहार मोफत | ५ व्यवहार मोफत |
| इतर बँकांचे एटीएम | ३ व्यवहार मोफत | ५ व्यवहार मोफत |
टीप: ज्या ग्राहकांच्या खात्यात मासिक सरासरी शिल्लक (MAB) ₹१,००,००० पेक्षा जास्त आहे, त्यांना अनेकदा अमर्याद मोफत व्यवहार दिले जातात.
कोणाचे नुकसान आणि कोणाला दिलासा?
कोणावर होणार परिणाम?
१. सामान्य बचत खातेदार: ज्यांचे पगार कमी आहेत आणि जे वारंवार लहान रकमा काढण्यासाठी एटीएमचा वापर करतात.
२. ग्रामीण भागातील जनता: जिथे एसबीआयचे एटीएम उपलब्ध नाही आणि लोकांना नाईलाजाने दुसऱ्या बँकेचे एटीएम वापरावे लागते.
३. ज्येष्ठ नागरिक: जे तंत्रज्ञानाशी (UPI) परिचित नाहीत आणि आजही रोख व्यवहारांवर अवलंबून आहेत.
कोणाला मिळणार दिलासा?
१. BSBD खातेदार: बेसिक सेव्हिंग्ज बँक डिपॉझिट (जन धन खाती) धारकांसाठी हे नियम शिथिल आहेत.
२. किसान क्रेडिट कार्ड (KCC): शेतकरी बांधवांना या शुल्कातून सवलत देण्यात आली आहे.
३. डिजिटल युजर्स: जे ग्राहक पूर्णपणे UPI किंवा नेट बँकिंग वापरतात, त्यांना या शुल्क वाढीचा कोणताही फटका बसणार नाही.
वाढते एटीएम शुल्क कसे टाळावे? (Smart Tips to Save Money)
वाढत्या महागाईच्या काळात बँकिंग शुल्कावर पैसे खर्च करणे कोणालाही आवडणार नाही. खालील काही सोप्या पद्धती वापरून तुम्ही तुमचे पैसे वाचवू शकता:
UPI चा जास्तीत जास्त वापर करा
आजकाल चहाच्या टपरीपासून ते मोठ्या मॉल्सपर्यंत सर्वत्र Google Pay, PhonePe किंवा Paytm चालते. रोख रकमेची गरज कमी करण्यासाठी स्कॅन करून पैसे देण्याची सवय लावा.
एकाच वेळी मोठी रक्कम काढा
जर तुम्हाला महिन्याला ₹१०,००० ची गरज असेल, तर ₹२,००० असे पाच वेळा काढण्याऐवजी एकदाच ₹१०,००० काढा. यामुळे तुमचे मोफत व्यवहार वाचतील.
SBI चे स्वतःचे एटीएम वापरा
नेहमी प्रयत्न करा की तुम्ही ज्या बँकेचे ग्राहक आहात, त्याच बँकेच्या एटीएममधून पैसे काढावेत. यामुळे तुमच्या व्यवहारांची मर्यादा लवकर संपणार नाही.
‘SBI YONO’ कॅश सुविधा वापरा
एसबीआयच्या योनो ॲपद्वारे तुम्ही विना एटीएम कार्ड (Cardless Cash) पैसे काढू शकता. ही प्रक्रिया सुरक्षित आहे आणि अनेकदा यावर विशेष सवलती मिळतात.
बॅलन्स तपासण्यासाठी डिजिटल पर्याय
शिल्लक रक्कम तपासण्यासाठी एटीएमवर जाण्याऐवजी SBI Quick (Missed Call Service), नेट बँकिंग किंवा व्हॉट्सॲप बँकिंगचा वापर करा. हे पूर्णपणे मोफत आहे.
डिजिटल बँकिंग: काळाची गरज
एसबीआयने केलेली ही शुल्क वाढ केवळ महसूल वाढवण्यासाठी नाही, तर ग्राहकांना डिजिटल व्यवहारांकडे वळवण्यासाठी दिलेले एक प्रोत्साहनही असू शकते. ‘कॅशलेस इंडिया’ मोहिमेअंतर्गत सरकार आणि बँका डिजिटल पेमेंटला प्राधान्य देत आहेत. जर तुम्ही अद्याप डिजिटल बँकिंग सुरू केले नसेल, तर २०२६ हे वर्ष त्यासाठी उत्तम आहे.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
प्रश्न १: SBI ने एटीएम शुल्कात कधीपासून वाढ केली आहे?
उत्तर: एसबीआयने ही शुल्क वाढ १७ जानेवारी २०२६ पासून लागू केली आहे.
प्रश्न २: एका महिन्यात किती व्यवहार मोफत आहेत?
उत्तर: साधारणपणे एसबीआय एटीएमवर ५ आणि इतर बँकेच्या एटीएमवर ३ (मेट्रो) किंवा ५ (नॉन-मेट्रो) व्यवहार मोफत आहेत.
प्रश्न ३: जीएसटी (GST) किती आकारला जातो?
उत्तर: बँकिंग सेवांवर १८% जीएसटी आकारला जातो. म्हणजे ₹२३ शुल्कावर साधारण ₹४.१४ जीएसटी लागेल.
प्रश्न ४: जन धन खात्यावर हे शुल्क लागू आहे का?
उत्तर: नाही, बीएसबीडी (BSBD) आणि जन धन खातेधारकांना या वाढीव शुल्कातून सवलत देण्यात आली आहे.
निष्कर्ष
स्टेट बँक ऑफ इंडियाची (SBI) एटीएम शुल्क वाढ ही सर्वसामान्य ग्राहकांसाठी नक्कीच चिंतेची बाब आहे. मात्र, बदलत्या बँकिंग नियमांनुसार स्वतःला अपडेट ठेवणे हाच एकमेव मार्ग आहे. आपण आपल्या बँकिंग सवयींमध्ये थोडे बदल केले, जसे की डिजिटल पेमेंटचा वापर वाढवणे आणि अनावश्यक एटीएम भेटी टाळणे, तर या वाढीव शुल्काचा आपल्या खिशावर परिणाम होणार नाही.
बँकिंग क्षेत्रातील अशाच ताज्या घडामोडी आणि अपडेट्ससाठी आमच्या ब्लॉगला भेट देत राहा. तुमचे पैसे वाचवणे आता तुमच्याच हातात आहे!
SBI ATM Charges 2026
